Z Wikipedii

Wybuchy podczas Miramar Air Show w okolicach San Diego

Wystrzał z pancernika USS Iowa (BB-61)

Wybuch - w mowie potocznej - gwałtowne wydzielenie w jednym miejscu dużych ilości energii. Wybuchowi towarzyszy zwykle nagły wzrost temperatury i wzrost ciśnienia. Wybuch powoduje powstanie fali uderzeniowej. W zależności od prędkości rozchodzenia się tej fali oraz mechanizmu wybuchu rozróżnia się deflagrację (zwaną inaczej wybuchem właściwym), eksplozję i detonację .

Większość materiałów wybuchowych działa na skutek gwałtownej, egzotermicznej reakcji chemicznej. Wzrost ciśnienia w otoczeniu wybuchu może wynikać z czterech przyczyn:

• powstaniu dużych ilości gazowych produktów reakcji chemicznej, która spowodowała wybuch
• powstaniu dużych ilości gazów w reakcjach wtórnych
• rozprężeniu się gazów, które wcześniej występowały w strefie wybuchu pod wpływem gwałtownego wzrostu temperatury (grzmot burzowy i wybuch jądrowy)
• parowaniu i sublimacji cieczy i ciał stałych w strefie wybuchu.

[edytuj] Systematyka wybuchów

• Deflagracja (inaczej wybuch właściwy) - ma miejsce gdy szybkość rozchodzenia się fali uderzeniowej nie przekracza 400 m/s.
• Eksplozja - ma miejsce gdy szybkość rozchodzenia się fali uderzeniowej przekroczyła 400 m/s ale nie była to najwyższa możliwa wartość dla danego materiału wybuchowego.
• Detonacja - ma miejsce, gdy szybkość rozchodzenia się fali uderzeniowej przekroczyła 400 m/s i jednocześnie osiągnęła maksymalną możliwą wartość dla materiału wybuchowego w danych warunkach (zależnych od masy MW jego kształtu, gęstości, otoczenia np. woda, itp.)

W przypadku, gdy nie ma możliwości sprawdzenia, czy wybuch nastąpił z maksymalną możliwą prędkością używa się raczej określenia "eksplozja" niż "detonacja".

[edytuj] Przykłady

• spalanie prochu czarnego:
  • na wolnej przestrzeni zachodzi dość gwałtownie ale bez powstania fali uderzeniowej - nie można tego nazwać wybuchem
  • w zamkniętej przestrzeni zachodzi gwałtownie, ale z prędkością poniżej 400 m/s - jest to wybuch właściwy
• spalanie amonitu gdy zachodzi:
  • z prędkością 4000 m/s, czyli maksymalną dla tego materiału - jest to detonacja
  • z prędkością poniżej 4000 m/s ale powyżej 400 m/s - jest to eksplozja
  • z prędkością poniżej 400 m/s - jest to wybuch właściwy
• rozkład nitrogliceryny pod wpływem iskry elektrycznej lub wstrząsu gdy zachodzi z prędkością:
  • 8000 m/s - detonacja
  • poniżej 8000 m/s do 400m/s - eksplozja
  • poniżej 400 m/s - wybuch właściwy
• nitrogliceryna rozlana ostrożnie na wolnej przestrzeni i podpalona płomieniem - spala się bez powstawania fali uderzeniowej - nie jest to nawet wybuch właściwy.

[edytuj] Zobacz też

Zobacz galerię na Wikimedia Commons:
Wybuch

• implozja
• proch
• proch czarny
• proch bezdymny
• proch fotobłyskowy
• proch nitrocelulozowy
• przegląd zagadnień z zakresu wojskowości
• wybuch pyłu węglowego

[edytuj] Linki zewnętrzne

• wybuchy w pracy chemika